Thực hiện trong hành động

[Ngỏ: Không biết có phải do nguyên nhân đứt cáp mà trầy trật mãi tối tới giờ vẫn không chèn cái ảnh minh họa vào nổi; thậm chí, bao bận năm lần bảy lượt máy báo mạng hư lên hỏng xuống để bài trơ lại tẽn tò, còn mình thì tiếp tục nhẫn nại cùng hy vọng dịp tới chắc may ra… xong việc.]

Dưới đây là các trích đoạn từ một trong 8 phần của luận văn Thực nghiệm tâm linh (Sadhana) do Rabindranath Tagore (1861-1941) soạn thảo; gồm: 1. Cá nhân và vũ trụ; 2. Ý thức về tâm linh; 3. Vấn đề cái ác; 4. Vấn đề cái ta. 5. Thực hiện trong tình yêu. 6. Thực hiện trong hành động. 7. Thực hiện thẩm mỹ. 8. Thực hiện vô biên.

Phần 6. này dựa trên cảm hứng của lời răn Upanishad— minh triết Ấn Độ: “Chỉ có giữa họat động ngươi mới sống lâu trăm tuổi” và được Tagore tái khẳng định lần nữa: “Niềm vui sống ấy, niềm vui làm việc ấy ở con người là tuyệt đối thực sự” (tr.131).

Có cái “niềm vui ở trong sáng tạo” (tr.128) như thế, theo Tagore, là vì hành động không tương phản với tự do; vì “chính bởi tâm hồn không thể tìm ra tự do ở nơi mình nên nó khao khát hành động bên ngoài”; chức năng của hành động cũng được Tagore chỉ ra cực kỳ sâu sắc:

Con người càng họat động và càng thể hiện những gì tiềm tàng ở mình, nó càng đưa cái xa xăm ‘phải đến’ lại gần. Nhờ sự thực hiện này, con người càng ngày càng trở thành phân biệt hơn và thấy rõ mình hơn dưới những phương diện càng ngày càng mới mẻ. Trong quốc gia, ngoài xã hội. Nhãn quan này họat động cho tự do. (tr.129).

Và như sẽ thấy, vì “đặc thù của sống là tự nó không trọn vẹn; nó cần phải biểu lộ” nên “ta phải ở nơi Người (vốn dĩ là chân lý) ở trong cũng như ở ngoài”; đây chính là cách tâm hồn Ấn tồn tại: “sự cân đối bình thản trong sức mạnh và trong sự giao hòa giữa nội tại và ngoại tại”, trái với người Tây phương “mải miết bành trướng ra ngoài trước hết” nên “say sưa quyền lực” (tr.135-tr.137).

Hoạt động, do đó, không chỉ có tác dụng riêng cho thân xác (vốn “không thể thỏa mãn với sự họat động kinh tế nội tại của mình và chỉ tìm được niềm vui trọn vẹn trong các cuộc ngao du ở bên ngoài”):

Tâm linh cũng thế: Nó không thể chỉ sống bằng các tưởng tượng và tình cảm nội tại của mình. Nó luôn luôn cần đến các vật ngoại tại, không những để nuôi dưỡng tâm thức nội tại của nó, mà còn để chăm chú vào hành động, không những để thu nhận mà còn để cho ra. (tr.134).

Mời thưởng thức chi tiết hơn về sự thực hiện trong hành động.

Bảo rằng con người chỉ hoạt động khi nào bị ép buộc phải họat động, là sai. Nếu một đằng là ép buộc thì đằng kia là hoan hỉ, một đằng hành động vì cần thiết, và đằng kia nó tiến hành sự thành tựu tự nhiên của nó.

Vì thế cho nên văn minh càng phát triển, con người càng gia tăng các nghĩa vụ của nó và cái công việc mà nó tự ý tự tạo cho mình.

Người ta tưởng chừng như thiên nhiên đã mang lại cho con người khá nhiều việc phải làm, và không chừng còn chết vì lam lũ mà lại phải đói phải khát, nhưng không! Con người đâu cho thế đã thấm tháp gì, nó đâu có muốn chỉ làm cái công việc mà thiên nhiên đã bắt nó làm mà thôi, cũng như bắt các thú bốn chân và các chim chóc, nó còn muốn phải hơn chúng nữa kia, ngay cả họat động!

Không một sinh vật nào được làm việc bằng con người; nó đã tiến đến chỗ tự cho mình trong xã hội cả một trường hành động rộng lớn, trong đó nó không ngừng xây dựng và phá hủy, nào làm luật và bỏ luật, nào chất đống các vật liệu, nào suy tư, tìm kiếm và đau khổ không ngừng. Trên địa hạt này, nó đã đánh những trận oanh liệt nhất, nó đã thắng được một đời sống luôn luôn mới mẻ, nó đã làm cái chết thành vinh quanh, và thay vì loại trừ được vấn đề này, khó khăn nọ, nó vẫn đảm nhận thêm những vấn đề mới, những khó khăn mới.

Nó đã khám phá ra cái chân lý rằng nó không trọn vẹn khi bị giam hãm trong cái lồng của bối cảnh của nó, rằng nó lớn hơn cái hình vóc nó hiện tại, và rằng đứng giậm chân một chỗ có thể là an nhàn hơn, nhưng sự ngưng trệ của đời sống tất hủy diệt cái chức vụ thực sự của nó và cái mục đích thực sự của đời nó.

R. Tagore. (2007). Thực nghiệm tâm linh. Như Hạnh dịch. Hà Nội: Nxb. Văn học, tr. 132-tr.133

(những) Kẻ thù

‘Hãy tha thứ cho kẻ thù, vì họ dạy ta sức mạnh nội tại, lòng dũng cảm và tinh thần quyết tâm‘; lời Dalai Lama vừa đọc thấy trên twitter (@ngotoan).

Mãi rồi cũng nhớ ra, mình từng tung tẩy vài ba cái ở tumblr chứ đâu ít (và thả cửa, vứt chìa quên béng đâu mất) nên giờ chỉ nên tạo thêm duy nhất lần này nữa thôi. Xin được lòng thành đại xá, tha tội phí phạm.

Mạng xã hội còn lôi kéo thành viên vào cả facebook cơ. Tiếc nhăng nhít quá, ngâm lâu đâm bạc luôn dự tính giao lưu thân thiết.

Kẻ thù– rõ ràng– thật muôn mặt, đầy khoan thứ và vô cùng rộng lượng; chúng muốn thử thách ước ao tự do sâu thẳm cũng như khát khao nỗ lực tột bật vượt thoát vòng sinh tử.

Kẻ thù, giữa trưa bình thản hình dung dáng vẻ yêu kiều quen thuộc…

Chàng xấu trai chân tình muốn có bạn gái xinh

Hỏi: Thưa cô chú, cháu hiện phiền muộn kinh khủng về vẻ ngoài của mình. Năm nay cháu 21 tuổi, đang sống tại một thị trấn thuộc huyện giáp giới phía Đông Hà Nội. Cháu cảm thấy mình thật xấu xí. Cháu chưa từng có bạn gái. Cháu sợ vấn đề của mình không thể tìm ra giải pháp khả thi nào cả, chắc vô phương cứu chữa mất thôi cô chú ạ.

Dù không học hành nhiều hoặc nghèo túng cho lắm, song cháu rất thực tế nên xin cô chú đừng khuyên bảo cháu rằng mọi chuyện chủ yếu nằm ở nhân cách mình. Cháu thích có một cô bạn gái xinh đẹp. Cháu biết các cô í cũng ước ao tương tự cháu– muốn người yêu đẹp trai, mà cháu thì đâu được thế. Cháu nên làm gì đây để có hạnh phúc, thưa cô chú?

************

Trả lời: Bạn trẻ mến, cậu đã nói đúng; chúng ta đích thị là những tạo vật khoái dùng mắt nhìn.

Loài người chúng ta, thường thì trước hết, bị hấp dẫn bởi ngoại hình của ai đó rồi về sau mới cuốn hút theo nhân cách của họ.

Thiên hạ quả thật vẫn quen lựa chọn cặp đôi tương xứng với vẻ ngoài, và thực tế, sự cân bằng là một trong những điều góp phần làm dịu bớt hẳn đi căng thẳng trong quan hệ.

Nhưng cậu lướt mạng đọc tin chắc thừa hiểu rằng, tự thân ngoại hình không đảm bảo thành tựu của một quan hệ (chỉ cần nhìn số lượng các cuộc ly dị của ngôi sao, nhân vật nổi tiếng trong và ngoài nước).

Giờ chúng ta xem xem ngoại hình ảnh hưởng tới mối quan hệ như thế nào nhé. Nghiên cứu cho biết, phụ nữ hấp dẫn có lợi thế hơn hẳn khi giao tiếp, truyền thông và quan hệ với những người khác; chị em họ sử dụng vẻ ngoài để tạo nên các kết nối, và truyền thông tốt là bí quyết thành công trong các quan hệ.

Vẻ ngoài điển trai của đàn ông, ngược lại, dường như gây phản tác dụng. Nhìn chung, đàn ông trông đẹp quá không phải là chỉ báo đáng tin cậy cho một quan hệ thành công. Những người đàn ông ấy bồi hoàn cho vẻ ngoài của mình bằng việc là nhóm mang xung hấn, ưa khiêu gợi, dụ dỗ và dễ trở thành các ‘tay chơi’.

Sau những ấn tượng ban đầu, phụ nữ bị lôi cuốn bởi tính tự tin, khiếu hài hước và năng lực. Các phẩm chất này, cậu nên lựa chọn mà tập trung vào; nhờ luyện tập và thực hiện, cậu tăng lên sự hấp dẫn riêng và cũng cải thiện thêm chính bản thân mình. Chừng nào còn duy trì chuyện chú mục vào duy mỗi vẻ ngoài không thôi, e là cậu sẽ phải tiếp tục đương đầu với một vấn nạn tuyệt chẳng tìm ra nổi giải pháp xử lý.

Nhờ thay đổi tiêu điểm nhắm tới cải thiện chính con người mình (và có lẽ cả vẻ ngoài bằng cách chú trọng áo quần và cách ăn mặc nữa), chúng tôi tin cậu sẽ dành được một cơ may tốt lành hơn hẳn về mặt thành đạt xã hội, chuyên môn nghề nghiệp cũng như chuyện tình cảm lãng mạn, lứa đôi. Nào ai đoán định và tỏ tường hết thảy; chính là khi quyết tâm bám đuổi các phẩm chất nêu trên ở bản thân mình mà cái đẹp cũng bất ngờ hiện hình sáng tỏ rồi cùng theo về luôn ấy chứ.

Bạn trẻ mến, một điều đoan chắc chúng tôi muốn nhắn gửi là người phụ nữ rốt cục khiến cậu phải lòng, yêu thương sẽ đẹp đẽ, xinh tươi đối với cậu– bất luận cô í gắn khít sát sao, phù hợp đến thế nào với hình mẫu lý tưởng của vẻ đẹp tân thời ngày nay…

Ý nghĩa ở đời: liệu có thể nói cho thấu đáo mọi điều?

Trái với tưởng nghĩ rằng đây là việc hết sức khó khăn– thậm chí bất khả– bởi người người đông đúc, muôn hình vạn trạng thế, chẳng thấy ai giống ai đâu song kỳ thực, khá dễ dàng để xác định ý nghĩa ở đời của thiên hạ. Và thực tế, giới tâm lý học đủ khả năng đo lường, đồng thời chí ít đã thử xử lý chuyện này rồi.

Theo Baumeister & Vohs (2002), ý nghĩa ở đời được tổng hợp thành 4 yếu tố.

  1. Mục đích (purpose)– có thể là ước ao sống hạnh phúc mãi mãi về sau, muốn lên thiên đường hay tìm thấy thỏa mãn trong công việc. Dẫu biểu hiện phong phú, đa dạng đến mấy thì nói chung, ý nghĩa ở đời khởi phát từ sự chạm tới các dự tính, mục tiêu (goals) và cảm nhận toàn mãn. Ngay cả khi sự toàn mãn phải gai góc lắm mới tuyên bố hùng dũng nổi do tháng năm dễ khiến ta dần phai nhạt, người ta luôn cần mục đích khi sống ở đời.
  2. Giá trị (values)– thiên hạ cần có một cấu trúc mang tính đạo đức để muốn biết rốt ráo điều gì là đúng đắn, điều gì là sai quấy. Có đủ thứ để lựa chọn: một số từ tôn giáo, số khác từ triết lý và một số khác nữa từ bạn bè, gia đình mình.
  3. Hiệu lực (efficacy)– mọi người muốn tạo ra sự khác biệt và cảm thấy mức độ kiểm soát môi trường xung quanh. Không có khả năng này, ý nghĩa cuộc sống giảm thiểu đi nhiều.
  4. Đáng giá (self-worth)– tất cả chúng ta đều muốn cảm thấy mình tốt đẹp và được người khác tôn trọng. Chúng ta có thể thực hiện điều này theo cách rất riêng tư hoặc dính buộc, lồng ghép bản thân hướng vào một cơ đồ, sự nghiệp đáng giá. Gì gì, chung quy là chúng ta cần đủ khả năng nhìn nhận mình dưới ánh sáng tích cực.

Không nghi ngờ nữa, chúng ta có thể phác họa ý nghĩa cuộc đời với tầm 300 từ trở lại.

Trước khi độc giả hồ hởi, quyết liệt đưa ra ý nghĩa mình sống ở đời, xin lưu ý vài gợi nhắc nhỏ.

Trước hết. Có thể chẳng dễ cùng lúc đạt các điều trên, nếu không muốn nói là đừng hão huyền… Chúng ta hay quen dùng gia đình, công việc, những sở thích và vô vàn điều nọ kia ngõ hầu đáp ứng trọn vẹn nhu cầu ý nghĩa của bản thân.

Thứ hai, một đời sống ý nghĩa chắc chắn nhất thiết là đời sống hạnh phúc nhưng nó không buộc phải tỏ ra đủ đầy, thích đáng.

Cuối cùng, khi theo đuổi các mục tiêu đã đặt định ra, hãy để vô thức của mình dẫn dắt nhé!

Tâm thần phân liệt: 4 chữ ‘a’ và mô hình ABCD

Thuật ngữ Tâm thần phân liệt (Schizophrenia) là sáng tạo vào năm 1908 của nhà tâm lý và tâm thần học Thụy Sĩ Eugen Bleuler (1857-1939), nhằm mô tả một rối loạn trước đó được biết tới với tên gọi “dementia praecox” (sa sút tâm trí sớm) do Emil Kraepelin định danh. [tham khảo]

Bleuler sử dụng thuật ngữ  “schizophrenia” để chỉ sự chia chẻ nhân cách, ngõ hầu phản ánh sự kiện có một sự phân ly cơ bản giữa các chức năng khác nhau như trí nhớ, nhận thức, cảm xúc mà thông lệ là chúng tích hợp ở người bình thường.

Ông cũng đưa ra 4 chữ ‘a’ nổi tiếng tóm tắt bản chất tâm thần phân liệt và các khía cạnh cốt yếu của rối loạn.

Xin nhắc lại cụ thể:

‘affect’ (cảm xúc): những cảm xúc buồn nản hoặc không thích ứng, thiếu phù hợp với hoàn cảnh/ tình huống.

autism’ (tự kỷ): sự tách mình khỏi xã hội– thích sống trong thế giới huyễn tưởng hơn là tương tác với cộng đồng xã hội một cách phù hợp.

‘ambivalence’ (tính nước đôi trái ngược): giữ thái độ và biểu hiện cảm xúc xung khắc, đối kháng với người khác và với chính bản thân; thiếu hụt động lực và giải nhân cách hóa (depersonalization).

‘associations’ (các liên kết): các ý nghĩ liên kết mơ hồ, rời rạc nên khiến từ dùng lẫn lộn/ ý tưởng lung tung/ rối loạn tư duy.

Bleuler kiên định rằng, các dấu hiệu căn bản và khác biệt vừa nêu mới xác định và tạo thành bản chất tâm thần phân liệt còn các triệu chứng hiển nhiên như ảo giác (hallucinations) và hoang tưởng (delusions)– vốn là các triệu chứng hàng đầu của tâm thần phân liệt, theo Schneider— chỉ giữ vài trò ngoại biên và không quan trọng.

Giờ nếu ta có mô hình ABCD về tâm lý học với 4 miền chính là Affect (cảm xúc), Behavior (hành vi– các khía cạnh xã hội), Cognition (nhận thức) và Desire (ước muốn– động cơ/ động năng) thì dễ thấy cách thức 4 chữ a của Bleuler phủ lấp lên 4 miền tâm lý học như thế nào; hơn nữa, người mắc tâm thần phân liệt dường như đều gặp trục trặc ở mỗi miền.

* Cảm xúc (affect): hướng trực tiếp với miền cảm xúc và các cảm xúc thiếu thích đáng là phần cơ bản của hội chứng tâm thần phân liệt.

* Tự kỷ (autism): dù tên gọi ít nhiều không chính xác, nghĩa tự kỷ đã bắt chụp được những sự trở ngại mang tính xã hội và hành vi của người mắc tâm thần phân liệt.

* Tính nước đôi trái ngược (ambivalence): ở đây có những xung khắc và nhập nhằng liên quan tới những gì ai đó ước muốn; với chính mình và với những người khác; thiếu hụt động cơ/ động cơ xung đột là dấu hiệu của chiều kích này.

* Các liên kết (associations): các trụ đỡ về mặt nhận thức là quá rõ ràng– tư duy hỗn độn và các ý tưởng lung tung đều thể hiện bản chất của nhận thức.

Ngoài ra, một số triệu chứng âm tính như việc mất năng lực trải nghiệm niềm vui thú (anhedonia) thì phù hợp với miền cảm xúc (affection), còn sự thiếu vắng động lực để theo đuổi các mục tiêu đáng giá (avolition) có thể xếp vào miền tính nước đôi trái ngược (ambivalence) hoặc ước muốn (desire) theo sự sắp đặt bên trên.

Cho lần hẹn đầu như ý: café nâu nóng chí lý và thi vị hơn kem dâu mát họng

Hôm nọ, cậu bạn từ Saigon đưa vợ ra chơi, đề nghị chúng tôi ghé kem Tràng Tiền… Giời đất ạ, đêm hôm cuối hạ đầu thu sau chầu bia lẩu no say, giờ lại đứng tiếp trên vỉa hè mút ốc quế dưới ánh điện mờ mờ thì quả lạ lẫm, ngộ nghĩnh lắm thật; may luôn thủ sẵn khăn mouchoir ở túi quần nên có thứ để lau tay sạch sẽ, càng làm tăng thêm cái phần hồi tưởng một thời xa xưa, lãng mạn…

Với đối tượng chưa yên bề gia thất, vẫn đang kiếm tìm nơi chốn gửi trọn niềm tin, nhất là còn phải lo lắng thiết kế buổi gặp đầu tiên cùng người trong mộng thì chắc cần lựa chọn khác hẳn.

Hãy thử nghĩ xem tại sao việc tắm táp nước ấm nóng vào một ngày tồi tệ khiến mình cảm thấy tươi tỉnh, hoặc hình dung cảnh nằm cuộn tròn chăn kín mà nhấm nháp ly cacao bốc khói thơm lừng khi khuya khoắt mưa rơi, rét buốt? Nó chỉ ra rằng, nhiệt độ ấm lên có thể là giải pháp làm mềm dịu tâm hồn và an ủi một trái tim cô đơn.

Những nghiên cứu gần đây cho thấy mối liên kết giữa sự ấm áp vật lý và sự ấm áp tâm lý. Chẳng hạn, ngồi trong phòng ấm áp có thể khiến mình cảm thấy gần gũi hơn với người khác (Ijzerman & Semin, 2009); và giữ cốc café nóng thúc ta ứng xử theo những lối cách rộng lượng hơn (Williams & Bargh, 2008).

Do vậy, uống café trong buổi hẹn hò dễ giúp cả hai bên cảm thấy gắn kết và phóng khoáng nhiều! Các nhà nghiên cứu giải thích, những phần giông giống nhau trong não bộ phản ứng với cả hai dạng ấm áp vật lý và ấm áp tâm lý.

Sự ấm áp vật lý cũng làm mình cảm thấy tốt hơn nữa. Tỷ dụ, nếu mình đang hết sức cô đơn thì hãy tắm nước nóng tất ít nhiều có chuyển biến liền (Bargh & Shalev, 2011).  Một nghiên cứu chỉ ra, người cảm thấy cô đơn thường tắm nước ấm hơn và lâu hơn. Lý do: điều này là hành động tự điều chỉnh cốt giảm bớt nỗi cô đơn.

Trong nghiên cứu thứ hai do cùng nhóm này thực hiện cho thấy, sau khi nhớ lại quãng thời gian họ bị bỏ rơi hoặc bị ngăn chặn về mặt xã hội thì người ôm túi ấm cho thấy giảm thiểu niềm ham muốn sống cùng với kẻ khác. Tiêu thời gian với kẻ khác có thể khiến cảm thấy ổn thỏa hơn, song nếu ôm túi ấm rồi, mình chẳng thèm nhu cầu cần người khác nữa. Nôm na, sự ấm áp vật lý dễ làm khuây khỏa nỗi đau của cõi lòng lạnh giá.

Hiệu ứng trái ngược cũng xảy đến. Lạnh giá về mặt vật lý, do việc ôm túi lạnh trong phòng gây lạnh tạo nên, khiến người ta cảm thấy thêm phần cô đơn (Bargh & Shalev, 2011).

Thực tế, làm cho ai đó cảm thấy lạnh cóng hơn sẽ có tác động mạnh mẽ so với việc khiến họ cảm thấy ấm áp hơn. Dùng đồ uống café khi hẹn hò có thể tạo nên tác dụng tích cực, còn mời anh chàng hoặc cô nàng cốc kem lạnh e dễ nảy sinh hiệu ứng tiêu cực. Dẫu vậy, với những thời điểm nắng nóng kinh người thì kem lạnh lại giúp mình cảm thấy ấm mát thay vì phải chịu đựng cái nóng ghê gớm.

Khi nhiệt độ nắng nóng có thể liên quan với sự biểu hiện nhiều các hành vi xung hấn (Bushman, Wang, & Anderson, 2005), dùng ly kem lạnh vào ngày đích thị nắng nóng lại là điều căn cốt đấy!

Có vẻ cậu bạn của tôi đã lập gia đình từ Saigon ra thật khôn khéo quá cơ khi gợi ý đi ăn kem ngõ hầu hâm nóng thêm chuyện tình cảm vợ chồng, trong thời tiết giao mùa hè – thu ẩm ương ngoài Hà Nội này chăng.

Thoáng nghĩ từ một đề tài nghiên cứu nghe ghê ghê…

Với nội dung táo bạo và khá “sốc” nhằm mục đích bảo vệ môi trường (nuôi muỗi, góp phần xử lý rác), ý tưởng “Thu nhận dịch tinh chiết từ băng vệ sinh sau khi sử dụng nhằm nuôi muỗi” của 03 bạn nữ sinh viên Khoa Sinh đã đạt thêm giải thưởng Khán giả yêu thích với gần 23,3% phiếu (trên tổng 800 phiếu) bình chọn của khán giả.

Tin trên trang chính thức của trường Đại học Khoa học Tự nhiên (Đại học Quốc gia TP. Hồ Chí Minh) cho biết thêm, đề tài còn đạt đồng giải nhất trong số 7 ý tưởng lọt vào chung kết cuộc thi “Ý tưởng Sáng tạo Sinh viên S-Ideas” lần IV, năm 2011.

Thu nhận dịch tinh chiết từ băng vệ sinh“, tên công việc và trình tự thao tác, xử lý rõ ràng quá dễ dàng gây chối tỉ; mới đọc thấy đã ít nhiều khó chịu rồi, nói gì tới chuyện tập trung chú ý, lắng nghe diễn giải và rồi nghiêm túc quan tâm đầy đủ hơn nội dung khoa học của đề tài nghiên cứu do 3 nữ sinh viên thực hiện.

Tôi tin, khán giả đã bình chọn chủ yếu trước hết vì tên đề tài ấn tượng, vì giải pháp quá lạ lùng, vì mức độ chuyên môn nhằm thấu hiểu ứng dụng thực tiễn của nó…

Cái cảm giác tơm tởm, kinh kinh ấy rốt ráo lâu nay vốn là thứ phản ứng tâm sinh lý rất người. Nó mang tính xã hội, lây lan giữa các cá nhân, minh họa sự cố kết đặc thù của nhóm và vì thế, hiếm ai nghĩ mình ngoại lệ.

Và tôi cũng tin, bản thân các nữ tác giả trẻ tuổi không thể không nảy sinh ý nghĩ tự hỏi nhau thử dự đoán xem những đồng loại – tha nhân cảm nhận thế nào…

Khởi từ trải nghiệm hiện sinh, trực tiếp song điều chi khiến họ vượt thoát tư duy, quan niệm cộng đồng mơ hồ, vô hình mà lại có hơi hám nặng nề đó để kiên trì theo đuổi đến cùng trò chơi làm hao tốn sức lực cho cả tinh thần lẫn cơ thể như vậy?

Cơ chừng, lý do cốt yếu phân biệt với số đông còn lại là thôi thúc hành động; dường như, với họ, đây là phương thức tiếp cận duy nhất sáng tạo.

Dấn bước trên con đường đan xen lắm nét sao chép tương tự, chấp nhận nhãn nghênh ngang, kỳ quái và ám ảnh kết cục thất bại do bỏ dở– thậm chí, có thể bị chối liền ngay lúc nêu lên ban đầu– các cô gái tuổi đôi mươi khá khôn ngoan khi biết trân quý bản thân, khai thác mối liên kết bất ngờ và sử dụng tương đối thành thục những yếu tố huyền bí nằm sẵn trong chính đời sống hàng ngày.

Hơn nữa, họ còn chứng tỏ điều căn bản có vẻ hết sức đơn giản này: thành công đến từ khả năng dám đưa ra những lựa chọn khó khăn, bất chấp đánh giá thông thường.

Tán gẫu trực tuyến– câu chuyện lan man hàng ngày?

Lâu lắc là lâu, tôi bỏ mặc mấy kiểu giao lưu mạng mẽo; xóa luôn hai nick mà một cái hay dùng thường xuyên trên Yahoo Messenger, Google Chat tạo trải nghiệm kém vui nên cũng lờ luôn, chẳng thiết thả lời tới lui với facebook, riêng hồi sáng chợt thử lại Twitter chút xíu chỉ vì đọc được ý tưởng hay về thi tính và công nghệ hiện đại,…

Điện thoại di động thì đa phần dùng chức năng gọi liên lạc, thi thoảng táy máy chụp choạng ú òa, còn chủ yếu nhắn tin vài ba đối tác thân quen. Hết.

Những hình thức mới mẻ gần đây của truyền thông phơi bày sự kiện rằng, điện thoại là sự thiết kế tồi tệ. Nó đáng bị tống khứ đi.

Tác giả bài báo trên cho rằng, thế hệ này không gọi điện bởi vì mọi người tiếp xúc bất tận, nhanh như chớp qua nhiều phương thức khác nhau: nhoay nhoáy thủ thỉ, gõ phím ào ào rủ rê, và truyền tin liên tục từ mạng xã hội. Và chúng ta không chỉ đang có nhiều lựa chọn hơn so với trước đây; chúng ta có những lựa chọn tốt hơn.

Ngoài ra, mạng lưới điểm toàn cầu internet có thể điều phối, làm dễ dàng hơn sự thân mật vốn có thể khá khó khăn khi ta đang tương tác với ai đó trong đời sống thực.

Cơ chừng, đây là thời buổi của ước muốn được kết nối mọi nơi, mọi lúc, cảm thấy mình trôi chảy phăm phăm cùng sự kiện; nắm bắt  thông tin, do đó, trở thành niềm đam mê đầy thách thức chưa thôi thỏa mãn thay cho tiến trình nghiền ngẫm nghĩ suy.

Chưa bị kết liễu mà vẫn tiếp tục là công cụ để đong đưa, cưa cẩm, điện thoại thông minh như cánh tay nối dài thật biến hóa khôn lường, đa năng và tiện lợi.

Điểm liên kết giữa thời gian ở nhà và thời gian tại công sở là chuỗi dính mắc dây dưa cứ kéo miên man từ phân tán này sang phân tán khác như cơn nghiện ngất ngây sáng- trưa- chiều- tối.

Những tầm thường, dung tục của chúng ta thậm la liếm, bôi bác hơn bất kỳ huyễn tưởng hoặc tự thú tội lỗi nào… Thời gian bị tiêu hoang, phung phí tăng đôi, gấp bội: chúng ta nói về cuộc đời theo cách thức bất cần, khinh xuất như chính kiểu lối mình sống cùng nó vậy. Và máy chủ trưng dụng bao chứa biết rõ điều đó.

Sống đời tán gẫu, buôn dưa là dạng hình đương đại của truyền thông bây giờ.

Tất cả những gì cần thiết– để hiểu biết tình yêu– gồm thế này thôi: một sự kết nối không dây giăng mang ra trông cũ càng đơn giản và nơi chốn đâu đó để chịu tuân phục nằm xuống.

Vô vàn cuộc luận đàm, hội thoại Gchat tốt nhất cứ êm đềm tuần tự xảy đến– tựa diễn tiến ở phòng khách salon ấm cúng– với một phía hoặc cả hai bên thư thái trong tư thế nghỉ ngơi trên tràng kỷ hay nệm giường. Gchat thể hiện cái bàn xoay quanh để chúng ta chung đụng đặng tích góp nhằm duy trì, gìn giữ các cuộc trò chuyện, đổi trao với ai đó chúng ta thương yêu và với những người yêu thương chúng ta.

Theo Aaron T. Beck của phái trị liệu hành vi- nhận thức, đáp ứng đậm tính cảm xúc đối với một sự kiện nhìn chung quá nhanh đến độ dường như có một mối buộc ràng không lay chuyển nổi giữa tình huống kích thích và sự cảm nhận của bản thân.

Khái niệm này ngự trị suốt thuộc lĩnh vực tâm thần học và tâm lý học. Rồi người ta phát hiện thấy rằng, có mối liên kết giữa một sự kiện và sự đáp ứng cảm xúc. Liên kết bị bỏ quên í gọi là “suy nghĩ tự động” (“automatic thought”); điều đấy xảy ra cực nhanh và thật tự động khi đáp ứng với sự kiện và đính chặt chẽ với ý nghĩa đích thực của sự kiện.

Những ý nghĩa chúng ta dính mắc, gắn bó với trải nghiệm có thể làm giàu thêm đời sống, song mặt khác các ý nghĩa tiêu cực dễ dẫn đưa tới sự hụt hẫng, xung đột và khốn nạn quá mức.

Khi phản ánh những suy tư tự động đó, chúng ta thường nhận ra rằng những ý nghĩa bị thổi phồng ghê gớm, hết sức phi lý hoặc không đặt để nền tảng gì cả.

Chúng ta có thể nêu ngờ vực về độ hiệu lực của chúng, xem xét chứng cớ, cân nhắc các giải thích thay thế, và đạt đến những ý nghĩa thực tế hơn.

Liệu có thể sáng tác câu chuyện tán gẫu trực tuyến bằng một phiên bản và cách kể hoàn toàn khác trước, chẳng hạn.

Buồn cười

vì có cố phân loại khác biệt này nọ thì rốt cục, mọi người đều giống nhau ở một điểm căn bản: muốn hạnh phúc và không muốn khổ đau.

Cảm nhận thấu đáo điều đó để khỏi phải cười buồn.

Vài điều cần ghi nhớ khi yêu cầu giúp đỡ

Đọc đây đó, thấy phái mạnh và phái yếu vẫn gặp đủ thứ rắc rối, có lắm nhu cầu thổ lộ thầm kín và rất cần được hỗ trợ chu đáo.

Nhân đây, cũng nên biết rằng, đàn ông lẫn phụ nữ hay được chẩn đoán với các rối loạn tâm thần khá tách biệt (chẳng hạn, chị em quen đương đầu với trầm cảm hoặc lo hãi còn cánh mày râu cứ phải vật lộn với lạm dụng chất và chống đối xã hội) rồi sau đó, họ thường thể hiện nét khác hẳn nhau về giới khi tương giao, tiếp xúc với người xung quanh.

Đàn ông và phụ nữ cũng dị biệt trong cách phản ứng với rối loạn tâm thần. Chị em nghiêng theo kiểu nội tâm hóa các cảm xúc khiến các triệu chứng trầm cảm càng trở nên tồi tệ hơn, phái kia chực hướng tới hành vi xung hấn và cưỡng bức.

Mức độ hiệu quả của điều trị cũng khác nhau theo giới. Tỷ như, với phụ nữ phải nhắm vào những kỹ năng nhận thức và đối phó hầu ngăn ngừa họ tránh âm thầm ngẫm ngợi tinh vi, kẻo sẽ tiến triển sang nỗi lo hãi hoặc chứng trầm cảm đặc biệt nghiêm trọng; với đàn ông thì hết sức quan tâm định dạng xung hấn thành hành vi không mang tính hủy diệt, phá hoại.

Dưới đây là vài điều cần ghi nhớ khi yêu cầu trợ giúp (đối với tất cả mọi người, chứ không phải để dành riêng cho đối tượng mắc rối loạn tâm thần):

* Cố gắng đề nghị được giúp đỡ trước khi trạng thái cảm xúc trở nên thái quá.

* Mặc kệ để lờ đi nỗi niềm tủi hổ, ngượng ngập, thể diện, tự phụ và lúng túng, bối rối. Mọi người thảy đều cần trợ giúp.

* Nếu e ngại chuyện yêu cầu được hỗ trợ, hãy tâm sự với người bạn thân. Biết đâu cô í có thể giúp mình nhìn ra những điều mình đang không ngó thấy, hoặc giúp mình đóng vai hiểu hơn ai và làm thế nào đề nghị giúp đỡ. 

* Tuyên bố rõ ràng điều mình cần và duy trì thái độ tích cực. Đừng tỏ ra chập chờn, đỏng đảnh. Hầu hết người ta tha thiết muốn giúp đỡ mình, chỉ có điều họ chẳng biết phải làm ra sao thôi.

* Bày tỏ tri ân.

Nếu cần giúp đỡ nhiều hơn nữa, mời tìm hiểu thêm trên tờ tạp chí chuyên ngành.

Hồi hướng mọi điều tốt lành cho những ai đang đọc những dòng này; ngày mới năng sản, cầu chúc may mắn và xin chào tạm biệt!